تأملی بربازتاب اندیشه ی رواقی در تکوین حقوق عمومی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه اموزشی حقوق عمومی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران ایران

2 گروه اموزشی حقوق عمومی،دانشکده حقوق، دانشگاه قم، قم، ایران

10.22091/cpl.2026.15532.1104

چکیده

مکتب رواقی با گذار از «انسان سیاسی» ارسطویی به «انسان جهانی» و طرح مفهوم «قانون عام طبیعی»، شالوده‌ی اخلاقی حقوق عمومی نوین را بنیان نهاد. پژوهش حاضر با روش توصیفی-تحلیلی و رویکردی انتقادی، به واکاوی مبانی نظری این مکتب و تأثیر آن بر تکوین مفاهیم بنیادین حقوق عمومی نوین و سپس به بررسی ظرفیت‌ها و محدودیت‌های آن در سپهر حقوق عمومی می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که رواقیان با ابتنای حقوق بر «لوگوس» (عقلانیت جهان شمول) و ترسیم «انسان استعلایی»، نخستین صورت‌بندی از کرامت ذاتی و جهان‌وطنی را ارائه کردند. این اندیشه‌ها به ویژه از طریق حقوق روم، تاثیر شگرفی بر شکل گیری حقوق بشر و حقوق عمومی مدرن گذاشتند. با این حال، مقاله استدلال می‌کند که اندیشه رواقی با محدودیت‌های ساختاری مواجه است که آن را از جایگزینی با نظریه‌های مدرن حقوق اساسی ناتوان می‌سازد. در نهایت، با بازخوانی «عقلانیت عملی» در برابر «عقلانیت ابزاری» مدرن، تبیین می‌شود که رواقی‌گری نه به عنوان یک نظام نهادی، بلکه به مثابه یک «ایده‌آل تنظیمی» و پشتوانه اخلاقی برای مشروعیت‌بخشی به حقوق بشر، کرامت انسانی، نقد قوانین ناعادلانه در حقوق معاصر و ارتقای مشروعیت هنجاری به حقوق، کاربست‌پذیر است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Reflections on the Influence of Stoic Thought in the Genesis of Public Law

نویسندگان [English]

  • Azam Taleb 1
  • ehsan movahedipour 2
1 Public Law Training Group Faculty of Law and Political Science, University of Tehran Iran
2 Faculty of Law, University of Qom, Qom, Iran,
چکیده [English]

Stoics, Natural Law, Human Dignity, Legal Positivism.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Stoics
  • Natural Law
  • Human Rights
  • Human Dignity
  • Cosmopolitanism
  • Modern Public Law
  • Legal Positivism
حقوق عمومی تطبیقی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 10 خرداد 1405

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار